Controverse rondom Masterplan de Aa.
Posted by Bas at July 10th, 2007
Nadat wij een anonieme tip kregen over mogelijke vervuiling langs het riviertje de Aa gingen wij zelf eens poolshoogte nemen. We hebben twee locaties bezocht tussen Veghel en Keldonk waar men werkt aan het “Masterplan de Aa“. Een prestigeproject wat ongeveer 20 miljoen euro gaat kosten met als doel het opleuken van de natuur langs dit stroompje. Op zich een goed idee indien het verstandig uitgevoerd zou worden maar helaas is dat hier niet het geval.
Enkele feiten op een rij:
-De Aa ontspringt bij Meijel in Limburg en loopt dan langs Someren, Lierop, Helmond, Erp, Veghel, Berlicum om uiteindelijk bij Den Bosch de Maas uit te stromen.
-Het riviertje is door de aanliggende industrie tientallen jaren lang gebruikt als open riool. De redactie heeft met getuigen gesproken die onder andere bij de Nedschroef in Helmond hebben gewerkt en die wisten ons te vertellen dat dit bedrijf en vele anderen in die omgeving ’snachts het chemische afval loosden op de Aa. Cyanide, arseen, chroom en willekeurig welk chemisch afval dat in water oplost heeft men gedumpt.
Volgens het EKC bestaat ook de mogelijkheid dat het gif dat uit al die houten hekken is geloogd ook een grote boosdoener hier. Met het grondwater stroomt het mee richting de stroompjes en rivieren en zo kan het ook op het ijzeroer terecht zijn gekomen. Mogelijke andere oorzaak is het pekelen van de wegen in de winter. Aan de pekel word cyanide toegevoegd als anti-klontermiddel (!!?) en daarvoor geldt hetzelfde: via het grondwater stroomt het richting de stroompjes en rivieren.
-IJzeroer: neerslag van ijzer langs een beek of rivier dat ondergronds een dikke plak vormt op zo’n 1 to 3 meter diepte. Behalve ijzer slaat hier natuurlijk ook vervuiling op neer die met het rivierwater en grondwater meekomt.
-Zolang die ijzeroerlaag blijft liggen zit het gif redelijk veilig tegen de onderkant ervan. De vervuiling op zich is al erg genoeg maar de problemen beginnen pas echt als je met die laag gaat rotzooien. Dit is precies wat men met het Masterplan voor de Aa aan het doen is. Door de gaten die men slaat woelt men de ijzeroerlaag om waardoor het gif aan de oppervlakte kan komen bij iedere stijging van het grondwater.
Hier ziet u een overzicht van de locaties die wij hebben bezocht op 7 Juli jongstleden. Het rode stipje rechts op de kaart is in de buurt van Keldonk. hier troffen wij het volgende aan:
Doorbroken Ijzeroer.
Cyanide neerslag.
Close-up.
En een gifbelt waar de aannemer de vervuilde grond heeft opgeslagen.
Volgens Ad van Rooij hebben wij hier te maken met een combinatie van verschillende vervuilingen. Er zit ten minste arsenicum (dat is ook toegegeven door de aannemer en gemeente) in de grond maar dat blauwe spul is hoogstwaarschijnlijk cyanide, daarover hoor je niemand praten. Wetende dat dit riviertje gebruikt is als open riool voor de industrie is het maar gissen naar welke stoffen er nog meer in de grond zitten daar. Wij hebben onze hand weten te leggen op een grondmonster en laten dit binnenkort onderzoeken. De resultaten zullen wij met u delen zodra ze bekend zijn.
Gaan we door naar de volgende locatie ter hoogte van de Merwedelaan in Veghel (het linkse punt op de kaart), daar troffen we een ramp aan die zijn weerga niet kent. Zowel op milieu-gebied als op arbo-omstandigheden worden daar alle regels met voeten getreden. Het ergste van alles is dat het midden in een woonwijk plaatsvindt waar kinderen spelen en mensen de hond uitlaten.
Enkele foto’s:
het gat dat aldaar gegraven is. De roodbruine ijzeroerlaag is duidelijk zichtbaar.
de berg met aarde die eruit kwam.
een berg met gifgrond direct naast een woning.
Cyanide!
Daar aangekomen viel ons eerst de afgedekte berg op die vlak langs een woning lag. Toen wij foto’s namen kwamen we in gesprek met enkele bezorgde buurtbewoners. De werkzaamheden waren al een week aan de gang en men vroeg zich af of een geen gevaar voor de volksgezondheid bestond want er was arsenicum aangetroffen in de bodem. Het Brabants Dagblad schreef het volgende hierover:
“ga maar lekker slapen, het is natuurlijk arseen”
Wat het Brabants dagblad vergeet te vermelden is dat de grond niet alleen is vervuild met (anorganisch dus onnatuurlijk) arseen maar tevens met cyanide en God weet wat voor gif nog meer. De aarden wal die men heeft opgeworpen met de vervuilde grond lag daar de hele week open en bloot. Kinderen konden er gewoon op spelen terwijl de cyanide duidelijk zichtbaar was. Blauwe plekken zaten niet alleen in de wal maar lagen ook al op straat getuige de volgende foto’s:
![]()
De bezorgdheid van de buurtbewoners leek ons volkomen terecht. Ter plekke heeft Ad van Rooij de politie gebeld om een melding te maken van dit geval. Na een half uur kwamen twee agenten die na inspectie van de situatie uiterst correct hebben gereageerd. Direct werd het regionale mileuteam van de politie gebeld, evenals de aannemer en een vertegenwoordiger van de gemeente. Ook het milieuteam was snel overtuigd van de gevaren en drong er bij de aannemer aan om direct hekken te plaatsen zodat niemand er meer bij kon. Aangezien het al zaterdagavond was heeft men eerst linten gehangen maar zondagochtend werden de hekken toch wel geplaatst.
Daar hield het echter niet mee op want behalve hekken plaatsen heeft men de wanden van het gat ook afgedekt. Waarom? Waarschijnlijk om de zichtbare vervuiling af te dekken voor het publiek en verdere vragen te voorkomen.
de lagen zijn niet meer zichtbaar.
Wij raakten in gesprek met de familie van Creij die het huis bewoont waarnaast de berg met giftige grond is gestort. Zij wisten ons te vertellen dat de berg daar al enkele dagen zonder afdekking in de open lucht lag. Pas na twee dagen had men de berg afgedekt en er een hek omheen geplaatst, vlak tegen de poort van de familie van Creij. Toen mevrouw van Creij tegen de aannemer zei dat ze hek zelf zou verplaatsen zodat ze door haar poort kon, kreeg ze te horen dat ze dan wel van het zand af moest blijven want het was kankerverwekkend.
Daar ligt dan de berg vervuilde grond naast de woning van de familie van Creij. De grond ligt zonder vloeistofdichte onderafdekking op het gras zodat het gif gewoon de grond in kan lopen. Niet echt een veilige situatie lijkt ons als je weet dat er cyanide en arseen in zit.
Wat nu te doen?
Volgens hoger-veiligheidskundige Ad van Rooij moet het project direct stilgelegd worden omdat er direct vergiftigingsgevaar is voor de omwonenden en werknemers van het aannemingsbedrijf. Eerst moet onderzocht worden met welke vervuiling we precies te maken hebben waarna de resultaten meegenomen moeten worden in een evaluatie van het Masterplan voor de Aa. Tot die tijd dienen alle werkzaamheden gestaakt te worden want het masterplan doet op deze manier meer slecht dan goed.
Hoewel er nu hekken staan en het publiek er niet meer bij kan is men op maandag gewoon doorgegaan met de werkzaamheden. De werknemers van aannemingsbedrijf van Boekel lopen dus nog steeds groot gevaar.
Wordt vervolgd…